حالا که فکرش را می‌کنم...
خودنگاری‌های بهاره آروین

عضو شورای شهر تهران با اشاره به انتشار اطلاعات مرتبط با حوزه‌های مختلف شهرداری در وبسایت شفاف گفت: اکنون نوبت شهروندان است که با بررسی و مقایسه اطلاعات، تخلفات و فسادهای احتمالی را گزارش کنند.
بهاره آروین شب گذشته در برنامه پایش که از شبکه یک سیما پخش می‌شد، درباره اقداماتی که در این دوره از شورای شهر در راستای شفافیت و کاهش فساد انجام شده است، گفت: ایده شهرداری تمام شیشه‌ای که در ابتدای دوره پنجم شورای شهر تهران مطرح شد، براساس گلوگاه‌های اصلی فساد در شهرداری چهار محور اصلی داشت که شامل شفافیت قراردادها و معاملات، شفافیت حوزه شهرسازی و مجوزهای ساختمانی، شفافیت کمک‌های نقدی و غیرنقدی شهرداری به اشخاص حقیقی و حقوقی و شفافیت آرای اعضای شورای شهر می‌شد. خوشبختانه اکنون می‌توان گفت هر چهار محور شهرداری تمام شیشه‌ای محقق شده و حتی چندین برابر این اطلاعات در دسترس عموم قرار گرفته است.
عضو شورای شهر تهران ادامه داد: ما در اوایل سال ۹۷ موفق شدیم قراردادهای شهرداری تهران را روی وبسایت شفاف به آدرس shafaf.tehran.ir در دسترس عموم قرار دهیم و اکنون بیش از دو سال و نیم است که این قراردادها به صورت برخط در این وبسایت منتشر می‌شوند. البته در ابتدا قراردادهای بالای یک میلیارد تومان منتشر شدند و در ادامه تصمیم بر این شد که قراردادهای کلان (که امسال بالای ۴۵۰ میلیون است) نیز منتشر شوند. اخیرا هم موفق شدیم قراردادهای متوسط را در وبسایت شفاف منتشر کنیم.

صدوسی‌امین جلسه کمیته شفافیت و شهر هوشمند ۱۰ اسفند ماه به ریاست بهاره آروین و با حضور مجتبی یزدانی، معاون خدمات شهری و محیط زیست و محمد فرجود، مدیرعامل سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران به صورت مجازی تشکیل می‌شود.

در این جلسه درخصوص پیشرفت‌های اجرای طرح سامانه آنلاین برگزاری مزایده‌های تبلیغات محیطی شهر تهران و همچنین تابلوهایی که به این منظور در نظر گرفته شده‌اند بحث و تبادل نظر خواهد شد.

صدوبیست‌وهفتمین جلسه کمیته شفافیت و شهر هوشمند ۲۶ بهمن ماه به ریاست بهاره آروین و با حضور محمدرضا زارعلی مدیرکل امور مالی و اموال و محمد فرجود مدیرعامل سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران به صورت مجازی برگزار شد.

با توجه به اینکه در بهمن ماه اکثریت صورتجلسات مناقصات به صورت الکترونیکی امضا شده است، در این جلسه مقرر شد به کلیه مناطق اعلام شود که صورتجلسه همه معاملات (مناقصه، مزایده و استعلام بها) از ابتدای اسفند ماه صرفا با وجود نسخه الکترونیکی مورد قبول خواهد بود.

همچنین مقرر شد طی اسفند ماه در مناطق متفاوت شهرداری حداقل ده مناقصه به‌صورت الکترونیکی برگزارشده و در این مناقصات پاکت‌ الف به‌صورت الکترونیکی دریافت و بازگشایی شود و پاکت ب نیز تا پایان سال ۹۹ به صورت آزمایشی حداقل در یک منطقه به شیوه الکترونیکی دریافت و بازگشایی شود.

در ادامه مقرر شد تا نیمه اسفند ماه تایید صحت صورتجلساتی که به صورت الکترونیکی تولید شده‌اند توسط معاونت‌های ذیربط به معاونت مالی و اقتصاد شهری و سازمان فاوا اعلام گردد.

در راستای استخراج گردش استاندارد تولید صورت وضعیت الکترونیکی و امضای الکترونیکی آن برای هر حوزه نیز اداره کل حقوقی موظف به تشکیل جلسات کارگروه سامانه جامع معاملات تا نیمه اسفند ماه شد.

صدوبیست‌ونهمین جلسه کمیته شفافیت و شهر هوشمند ۴ اسفند ماه به ریاست بهاره آروین و با حضور محمدرضا زارعلی، مدیرکل امور مالی و اموال، هوشنگ عمرانی، مدیرکل امور مجامع و شورای سازمان‌ها و محمد فرجود، مدیرعامل سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران به صورت مجازی برگزار می‌شود.

در این جلسه گزارشی از الزام واحدهای تابعه نسبت به ثبت عامل هزینه و ایجاد کارتابل ذیحساب در سامانه جامع مالی ارائه خواهد شد.

همچنین با توجه به اینکه در جلسات قبلی مقرر شده بود به ذیحساب‌های مناطق اعلام شود که تنها در صورت طی شدن کلیه مراحل ثبت قرارداد در سامانه جامع معاملات می‌توانند پرداخت به قراردادهای مناطق را انجام دهند، در این جلسه گزارشی از بخشنامه ارسال‌شده دریافت خواهد شد.

به‌علاوه با توجه به اینکه مقرر شده بود امکان ثبت قرارداد جدید و ثبت صورت وضعیت قرارداد در سامانه کنترل پروژه تا پیش از تکمیل مراحل ثبت قرارداد در سامانه جامع معاملات امکان‌پذیر نباشد، در جلسه امروز گزارشی از این اقدام ارائه خواهد شد.

پیگیری ثبت اطلاعات قراردادهای متوسط نیز دستور دیگر این جلسه خواهد بود.

یادداشت بهاره آروین در صفحه نخست روزنامه همشهری:

در مبارزه با فساد کدام راهکارها ثمربخش‌تر است؟ کدام‌یک از جایگاه‌ها توان و امکان‌ مبارزه مؤثرتر با فساد ریشه‌دار و رخنه‌کرده در سیستم‌های اجرایی حکمرانی درکشورها را دارند؟ در این یادداشت با استناد به تجربیات موفقیت‌آمیز جهان در مبارزه و کاهش مؤثر فساد، استدلال می‌کنیم که جایگاه‌های انتخابی و نمایندگی نسبت به جایگاه‌های قضایی یا جایگاه‌های انتصابی در دولت‌ها، پتانسیل بیشتری برای مبارزه مؤثر با فساد و کاهش آن دارند.

تجربه‌های موفقیت‌آمیز مبارزه با فساد در دنیا نشان داده ‌که نظارت متمرکز از طریق سازمان‌های بازرسی و برخوردهای قضایی با مفسدان، در از بین بردن فساد ثمربخشی زیادی ندارد چراکه تا وقتی زمینه‌ها و فرایندهای فسادزا اصلاح نشود و از بین نرود، نه‌فقط سازمان‌‌های متمرکز نظارتی، خود به حلقه‌ای از زنجیره فساد تبدیل می‌شوند به‌خصوص که سیاست‌های محرمانگی در این نوع سازمان‌ها به عدم‌شفافیت و شکل‌گیری زمینه‌های فساد در خود سازمان‌های نظارتی دامن می‌زند، بلکه بازداشت و مجازات قضایی مفسدان نیز کارایی زیادی نخواهد داشت و به‌ازای هرمفسد دستگیرشده، چندین مفسد دیگر سربرمی‌آورند؛ چراکه زمینه‌ها و فرایندهای فسادزا، به‌مثابه کارخانه تولید مفسد، حتی سالم‌ترین آدم‌ها را به سوءاستفاده از جایگاه و فساد ناشی از آن خواهد کشاند. از این‌رو، تجربیات موفقیت‌آمیز در مبارزه با فساد نشان داده ‌که شفافیت و اصلاح فرایندها و زمینه‌های فسادزا، یگانه راهبرد مؤثر با فساد است.

از طرف دیگر، جایگاه‌های انتصابی در دستگاه اجرایی دولت مانند مدیران دولتی در رده‌های مختلف نیز امکان مبارزه مؤثر با فساد از طریق راهبرد پیش‌گفته را نخواهند داشت؛ چراکه هرگونه شفافیت واقعی و مؤثر و نیز اقدام برای اصلاح زمینه‌ها و فرایندهای فسادزا، با مقاومت گروه سازمان‌یافته ذی‌نفعانی مواجه می‌شود که تا پیش از این، منافع زیادی در عدم‌شفافیت و فرایندهای فسادزای موجود داشته‌اند. این گروه‌های ذی‌نفع از همه ابزارهای پیدا و پنهان خود برای کنار‌زدن، به‌حاشیه‌راندن و درنهایت عزل مدیری استفاده خواهند کرد که عزم خود را برای شفافیت‌بخشی و اصلاح فرایندها و مبارزه ریشه‌ای با فساد جزم کرده است. معمولا اصلی‌ترین راهبردی که در به‌حاشیه‌راندن و عزل مدیران انتصابی خواهان شفافیت و اصلاح‌کننده فرایندها به‌کار بسته می‌شود، ایجاد هراس در مدیران بالادستی نسبت به پیامدهای پیش‌بینی‌ناشده اقدامات اصلاح‌گرانه و شفافیت‌بخش مدیر مذکور است. هرچقدر فساد در یک سازمان اجرایی ریشه‌دار و فراگیرتر باشد، اصلاح فرایندها و ایجاد شفافیت با مقاومت سازمان‌یافته‌تر و جدی‌تری از درون خود سازمان مواجه خواهد شد، به‌گونه‌ای که در اندک زمانی، مدیر اصلاح‌گر در هر رده‌ای که باشد، به حاشیه رانده شده و درنهایت از سوی مدیران بالادست به بهانه‌های مختلف عزل می‌شود.

صدوبیست‌وهفتمین جلسه کمیته شفافیت و شهر هوشمند ۲۶ بهمن به ریاست بهاره آروین و با حضور محمدرضا زارعلی مدیرکل امور مالی و اموال، هوشنگ عمرانی مدیرکل امور مجامع و شورای سازمان‌ها و محمد فرجود مدیرعامل سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران به صورت مجازی برگزار می‌شود.

در بخش نخست این جلسه که به موضوع انجام تمام‌الکترونیکی معاملات اختصاص دارد، درخصوص کلیه معاملات مناطق ۲۲گانه در بهمن ماه گزارشی به تفکیک منطقه، نوع معامله، حوزه مورد معامله و امضای الکترونیکی یا غیرالکترونیکی صورتجلسه ارائه خواهد شد.

همچنین درخصوص مناقصاتی که به صورت الکترونیکی انجام شده‌اند و بازگشایی الکترونیکی پاکت‌های الف و ب گزارش ارائه خواهد شد.

در ادامه جلسه نیز گزارشی از مناقصات حوزه خدمات شهری و فنی و عمران که فرمول و فهارس‌بهای آن‌ها از طریق سامانه محاسبه شده و صحتش مورد آزمون قرار گرفته است، ارائه می‌شود.

به‌علاوه با توجه به اینکه در جلسه قبل مقرر شده بود با صدور یک بخشنامه به کلیه معاونت‌های شهرداری تهران اعلام شود که هر تغییری در فرمول‌های محاسبه قراردادها باید پیش از ابلاغ به واحدهای زیرمجموعه ابتدا با کارگروه سامانه جامع معاملات مطرح شده و هماهنگی‌های لازم برای اعمال تغییرات در سامانه جامع معاملات صورت گیرد، در این جلسه گزارشی از بخشنامه ارسال‌شده ارائه خواهد شد.

در بخش بعدی جلسه، ثبت و انتشار سیستماتیک اطلاعات قراردادها در واحدهای تابعه پیگیری می‌شود و از آنجا که مقرر شده بود بخشنامه‌ای درخصوص غیرقانونی بودن ثبت هر نوع هزینه برای قراردادهایی که از سامانه جامع معاملات کد قرارداد دریافت نکرده باشند صادر شود، گزارشی از بخشنامه‌های ارسالی به ذیحساب‌های مناطق و واحدهای تابعه ارائه خواهد شد.

علاوه بر این، درخصوص پیگیری ثبت باگردش اطلاعات قراردادهای واحدهای تابعه، اجباری شدن ثبت عامل هزینه در سامانه جامع مالی برای کلیه واحدهای تابعه، ایجاد کارتابل ذیحسابان واحدهای تابعه در سامانه جامع مالی و این قبیل موارد گزارش ارائه می‌شود.

پیگیری ثبت اطلاعات قراردادهای متوسط نیز از دیگر دستورات این جلسه خواهد بود.

صدوبیست‌وششمین جلسه کمیته شفافیت و شهر هوشمند ۱۹ بهمن ماه به ریاست بهاره آروین و با حضور مسعود حمزه‌ای، رییس سازمان بازرسی و محمد فرجود، مدیرعامل سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران به صورت مجازی برگزار شد.

با توجه به اینکه عدم اجرای برخی توافقات پیشین ناشی از موانع فنی است، در این جلسه مقرر شد سازمان فاوا با برگزاری جلسات کارگروه‌های مرتبط، مواردی از قبیل رفع مشکل برخی کاربران سامانه ۱۳۷ در دسترسی به سوابق پیام، رفع ایرادات ثبت بازخورد در سامانه ۱۸۸۸، ارسال پیامک به شهروند پس از پایان رسیدگی به پیام و اختیاری شدن انتخاب منطقه حین ثبت پیام ۱۳۷ در درگاه تهران من را پیگیری کند؛ به نحوی که حداکثر تا پایان بهمن ماه کلیه موارد اجرایی شده باشند.

همچنین مقرر شد داشبورد تعاملی فراوانی موضوعات ۱۳۷ ظرف مدت یک هفته در تعامل با کمیته شفافیت و شهر هوشمند و با اعمال اصلاحات روی وبسایت شفاف قرار گیرد.

سازمان بازرسی نیز موظف شد ظرف یک هفته گزارشی از بازخوردگیری انجام‌شده از شهروندان در درگاه تهران من برای دو سامانه ۱۳۷ و ۱۸۸۸، انتقال پیشنهادات از سامانه ۱۸۸۸ به سامانه باهم و گزارش دیگر موارد را به کمیته شفافیت و شهر هوشمند ارسال کند.

به‌علاوه در این جلسه برای کسب اطمینان از اعمال کلیه امکانات نسخه وب تهران من در اپلیکیشن توافق شد حداکثر ظرف مدت یک هفته جلسه کارشناسی با حضور نمایندگان کمیته شفافیت و شهر هوشمند، سازمان بازرسی و سازمان فاوا تشکیل شود.

عضو شورای شهر تهران با بیان اینکه شهرداری تخصص و کارآمدی لازم را در حوزه کاهش اعتیاد ندارد، گفت: واگذاری بهره‌برداری هشت مرکز بهاران به بهزیستی اقدام درستی است مشروط به اینکه در قالب یک دستورالعمل شفاف، مسئولیت‌های سازمان بهزیستی و شان نظارتی شهرداری را مشخص کنیم.
بهاره آروین در دویست و هفتاد و یکمین جلسه علنی شورای شهر تهران با اشاره به اینکه درخصوص لایحه «مجوز واگذاری حق بهره‌برداری از هشت مرکز بهاران به سازمان بهزیستی استان تهران» چند ابهام وجود دارد، گفت: از ۲۶ مرکز بهاران شهرداری، ۱۶ مورد غیرفعالند یا تغییر کاربری داده شده‌اند. چند مرکز تحویل پلیس راهور شده است، به یگان حفاظت تحویل داده شده است یا در اختیار دفتر شهردار است و چند سال است که از برخی از آن‌ها هیچ بهره‌برداریی نمی‌شود که این یعنی ما این مراکز را به نام کاری ساخته‌ایم و به کام کار دیگری استفاده کرده‌ایم.
وی با بیان اینکه شهرداری تهران تخصص و کارآمدی لازم را در حوزه کاهش اعتیاد و اسیب‌های ناشی از آن ندارد، عنوان کرد: در حوزه گرمخانه‌ها نیز وضعیتی مشابه داریم و شهرداری تخصص و کارآمدی لازم را ندارد اما با ورود به این موضوع هزینه‌ای گزاف پرداخت می‌کنیم؛ آن هم بدون خروجی مناسب. ما به بهره‌برداران گرمخانه‌ها ساختمان می‌دهیم و هزینه آب و برق و گاز آن را هم پرداخت می‌کنیم و علاوه بر این‌ها بابت هر مددجو به مسئول اداره گرمخانه نفر شبی سی هزار تومان پرداختی داریم. ضمن اینکه سازمان خدمات اجتماعی را هم برای نظارت بر کار گرمخانه‌ها اختصاص داده‌ایم که اگر مخارج آن را هم حساب کنیم هزینه‌ها سر به فلک می‌کشد. این در حالی است که بهزیستی نه تنها ملک و هزینه آب و برق و گاز اختصاص نمی‌دهد؛ بلکه بابت هر مددجو به مسئول اداره گرمخانه تنها نفر شبی ۱۱ هزار تومان پرداخت می‌کند.

صدوبیست‌وششمین جلسه کمیته شفافیت و شهر هوشمند ۱۹ بهمن ماه به ریاست بهاره آروین و با حضور مسعود حمزه‌ای، رییس سازمان بازرسی و محمد فرجود، مدیرعامل سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران به صورت مجازی برگزار می‌شود.

در این جلسه گزارشی از بارگذاری API از ثبت پیام، وضعیت پیام و بازخورد در سامانه ۱۳۷ روی پورتال api.tehran.ir به‌منظور استفاده استارت‌آپ‌ها و کارآفرینان شهری ارائه خواهد شد.

همچنین گزارشی از رفع مشکل وضعیت‌های پیام و رفع ایرادات و نهایی شدن ثبت بازخورد در دو سامانه ۱۳۷ و ۱۸۸۸ ارائه خواهد شد.

در این جلسه درخصوص انتشار داشبورد تعاملی نقشه‌های فراوانی موضوعات ۱۳۷ در سامانه شفافیت، جایگزینی فرم‌های جدید ثبت پیام در سامانه ۱۸۸۸، انتقال پیشنهادات ثبت‌شده در ۱۸۸۸ به سامانه باهم، اختیاری شدن انتخاب منطقه و موضوع و آدرس برای ثبت پیام در سامانه ۱۸۸۸ و ارتقای ۱۸۸۸ و ۱۳۷ در اپلیکیشن تهران من نیز بحث و تبادل نظر صورت خواهد گرفت.

به‌علاوه ارائه دستورالعمل تهیه‌شده برای ارجاع خودکار پیام‌های ۱۸۸۸ به مرجع سازمانی بالاتر نیز از دیگر دستورات این جلسه است. این دستورالعمل مشخص می‌کند هر مرحله از گردش یک پیام نیازمند چه مدت زمانی است و در صورت عدم پاسخگویی مسئول مربوطه در زمان مقرر، پیام باید به کدام نهاد ارجاع داده شود.

صدوبیست‌وپنجمین جلسه کمیته شفافیت و شهر هوشمند ۱۲ بهمن ماه به ریاست بهاره آروین و با حضور جواد اسلامی، مدیرکل خزانه‌داری و محمد فرجود، مدیرعامل سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران به صورت مجازی تشکیل شد.

با توجه به اجباری شدن ثبت اطلاعات پرداخت پول روی ردیف بودجه برای مناطق شهرداری، در این جلسه مقرر شد گزارش‌های مورد نیاز درخصوص پرداخت‌های ثبت‌شده روی ردیف بودجه حداکثر ظرف مدت ده روز در سامانه جامع مالی تعریف شود تا به صورت سیستمی قابل استخراج باشد.

همچنین مقرر شد برای واحدهای تابعه شهرداری نیز ظرف یک هفته تکمیل فیلد اطلاعات ردیف بودجه اختصاصی در زمان درخواست وجه اجباری شود.

بخش بعدی این جلسه به بحث راه‌اندازی سامانه مدیریت بدهی و مطالبات اختصاص یافت و کارگروه مربوطه موظف شد ضمن برگزاری حداقل دو جلسه، از راه‌اندازی این سامانه در واحدهای تابعه شهرداری برای ثبت بدهی‌های قطعی آن‌ها اطمینان حاصل کند؛ به گونه‌ای که حداکثر تا پایان سال کلیه این واحدها ملزم به ثبت بدهی‌های قطعی خود در سامانه شده باشند.

علاوه بر این با توجه به اهمیت تولید گزارش‌های مدیریتی سه‌ماهه از میزان ثبت بدهی واحدهای تابعه مقرر شد گزارشی که در پایان سال ۹۹ از سامانه استخراج خواهد شد مورد بررسی قرار گیرد تا مشخص شود برای تولید گزارش‌های سه‌ماهه در سامانه جامع مالی چه الزاماتی مورد نیاز است.

درخصوص بدهی‌های غیرقطعی شهرداری تهران نیز مقرر شد اداره کل خزانه‌داری حداکثر تا پایان بهمن برنامه زمان‌بندی خود را برای راه‌اندازی این سامانه به‌منظور ثبت این نوع از بدهی‌ها تهیه و به شورای شهر ارسال کند.